مجله اینترنتی دیتاسرا
امروز دوشنبه ۴ اردیبهشت ۱۳۹۶

سنجش افکار شهروندی مادران‌ در خصوص مدیریت پسماند جهت تدوین شیوه‌های مناسب آموزشی

چکیده



مقدمه: امروزه مدیریت مواد زاید یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های جوامع بشری می باشد و مردم به عنوان تشکیل‌دهندگان اولین حلقه زنجیره تولید مواد  زاید با آگاهی و نگرش صحیح نسبت به این موضوع، می‌توانند موجب عملکرد صحیح‌تر و مدیریت کارآمدتر این معضل گردند . این پژوهش با هدف بررسی آگاهی، نگرش، عملکرد و نیازهای آموزشی مادران شهر اراک در زمینه مدیریت مواد زاید تدوین و اجرا گردید.



روش کار: مطالعه حاضر به صورت مقطعی تحلیلی روی 1215 خانوار شهر اراک در سال 1390 صورت گرفت. نمونه‌گیری به صورت خوشه‌ای در  سطح شهر (سه منطقه شهرداری) انجام شد و از خانوارهای مختلف شهر اراک پرسشنامه آگاهی، نگرش، عملکرد و منابع آموزشی مناسب در خصوص مدیریت صحیح پسماندها سنجیده شد. در نهایت داده‌ها با استفاده آزمون‌های آماری تجزیه تحلیل شدند.



یافته‌ها: میانگین نمره آگاهی مادران 3/2 ± 8/5 (از 8 امتیاز) بود که متوسط به بالا ارزیابی شد. میانگین نمره نگرش 8/7 ± 1/26 (از 35 امتیاز) بود که حاکی از نگرش مثبت افراد بود. 35% با بیشترین فراوانی معتقد بودند که زباله‌ها بهتر است بین ساعت 11-100 شب جمع‌آوری شود. بین سطح آگاهی با شغل و همچنین سطح تحصیلات رابطه معنادار مشاهده گردید (05/0> p ). 70% افراد هر سه منطقه معتقد به استفاده مجدد از زباله بودند و 9/89% نیز موافق جمع‌آوری جداگانه زباله بودند (01/0= p ). از نظر روش‌های آموزشی مؤثر بین مناطق سه‌گانه شهرداری اختلاف معنادار مشاهده شد (00/0= p ).



 نتیجه‌گیری: با توجه به این که آگاهی مادران در رابطه با موضوع مورد بررسی به نسبت مناسب بود، بایستی این موضوع را که چه عواملی باعث  شده است افراد از عملکرد پایینی برخوردار باشند، مورد توجه قرار داد. همچنین آموزش حضوری از طریق مراکز بهداشتی درمانی محله‌های شهر و همچنین رابطین بهداشت در کنار آموزش‌های رسانه‌های جمعی ضروری می‌باشد.


مشخصات

مشخصات

توسط: محمدجواد قنادزاده *، نادر اخوان‌ملایری، آتنا بوالحسنی، بابک عشرتی ، محسن شمسی مجله: مجله تحقیقات نظام سلامت حکیم سال انتشار: 1393 شمسی تعداد صفحات: 8 درج در دیتاسرا: ۱۳۹۵/۹/۱۷ منبع: دیتاسرا

خرید محصول

خرید محصول

عنوان: سنجش افکار شهروندی مادران‌ در خصوص مدیریت پسماند جهت تدوین شیوه‌های مناسب آموزشی حجم: 157.88 کیلوبایت فرمت فایل: pdf قیمت: 1200 تومان رمز فایل (در صورت نیاز): www.datasara.com

فرمت ایمیل صحیح نمی باشد.

گروه نرم افزاری دیتاسرا www.datasara.com

نمای مطلب

سنجش افکار شهروندی مادران‌ در خصوص مدیریت پسماند جهت تدوین شیوه‌های مناسب آموزشی

مقدمه

توجه به محیط زیست خصوصآ مواد زاید جامد هشداری است که در سال‌های اخیر به طور خاص مورد توجه جهانیان قرار گرفته است‌ از آن‌جایی که مرحله تولید نقش اساسی در مدیریت این مواد زاید دارد نباید جایگاه تولیدکنندگان را فراموش کنیم رشد سریع جمعیت‌ توسعه صنایع‌ پیشرفت تکنولوژی و تمایل بشر به افزایش مواد مصرفی و به دنبال تولید زباله‌ از جمله مسایلی استت که اخیرا در جوامع بشری منجر به بروز بحران‌های عظیم اقتصادی و اجتماعی شده است صرف‌نظر از جمع‌آوری پسماندهای شهری که به طور نسبتآ مطلوبی انجام می‌شود در بیشتر موارد دفع آن‌ها با مشکل مواجه است و پسماندها معمولا به صورت غیربهداشتی دفن می‌شوند پسماندهای بیمارستانی نیز در بسیاری از موارد همراه با سایر پسماندها دفن شده و یا در مناطق مختلف تلنبار یا پراکنده می‌شوند و از این طریق بسیاری از منابع آب‌های سطحی و زیرزمینی را آلوده می‌کنند و بر سلامت مردم و زیستگاه‌های طبیعی لطمه‌های جبران‌ناپذیری وارد میکنند ‌ ‌ ‌ مدیریت مواد زاید شهریی از شش عنصر تولید ذخیره در محل جمع‌آوری‌ حمل و نقل‌ پروسه بازیافت و دفع تشکیل شده است ‌ این عناصر همانند حلقه‌های یک زنجیر به هم متصل شده‌اند و بایستی با یک برنامه‌ریزی دقیق و مدون آن‌ها را طوری به هم متصل کنیم که در نهایت از یک سیستم مدیریتی واحد بهره‌مند شویم‌ه از آن جایی که دفع نادرست زباله پیامدهای نامطلوب بهداشتی و زیست محیطی و هزینه‌های گزاف اقتصادی در بر دارد لذا یک سیبشم مدیریتی توانمند در کاهش کاستی‌های فوق نقش به‌سزایی خواهد داشت‌ بی‌توجهی به امر جمع‌آوری و دفع مواد زاید در جامعه امروزی‌ به علت کمیت و کیفیتت گوناگون مواد توسعه بی‌رویه شهرها محدودیت‌های وضع شده برای خدمات عمومی در شهرهای بزرگ و عدم تکنولوژی مناسب‌ باعث ایجاد مشکلات ویژه‌ای شده است که رفع آن‌ها تنها از طریق هماهنگی علم و تجربه در چارچوب یک برنامه مدیریتی صحیح امکان‌پذیر است‌ آن چه مسلم است تشویق مردم به تولید کمتر زباله از طریق پرهیز از اسراف‌ تفکیک و جداسازی اجزای قابلل بازیافت زباله در مراکز تولید موجب می‌شود که برای مدیریت صحیح زباله آینده بهتری پیش‌بینی شود ‌‌ دهقانی و همکاران در بررسی کمی و کیفی پتانسیل بازیافت پسماندهای جامد شهر تهران نشانن دادند که اجزای خشک موجود در پسماندهای مطالعه شده شامل کاغذ و مقوا پلاستیک فلزات شیشه الا بودند بیشترین مقادیر کاغذ و مقوا در آذر ماه‌ پلاستیک و فلزات در اردیبهشت ماه‌ منسوجاتت و شیشه در آبان ماه و زایدات قابل دفن در خرداد ماه مشاهده شدند همچنین میانگین اجزای خشک پسماندهای مورد مطالعه در ماه‌های فصل پاییز نسبت به فصل تابستان دارای اختلاف معنادار بود زارعی و همکاران نیز در بررسی پتانسیل بازیافت و مدیریت پسماندهای شهر اردکان نشان دادند که از تن در روز پسماند تولیدی در شهر اردکان‌ پسماندها را مواد آلی‌ را کاغذ روزنامه وو شیشه‌ ‌ فلزات و پسماندها را

پلاستیک تشکیل می‌دهده در مجموع سالانه حدود تن پسماند تولید می‌گردد که از این مقدار حدود تن را پسماند خشک تشکیل می‌دهد ‌ ابراهیمی و همکاران در بررسی آگاهی و عملکرد مردم شهر یزد در مورد مدیریت مواد زاید جامد شهری در سال نشان دادند که عملکرد شهروندان در خصوص تفکیک از مبدا و حمل پسماند تا وسیله نقلیه جمع‌آوری در وضعیت مطلوبی نمی‌باشد؛ عملکرد شهروندان در زمینه تحویل به موقع پسماند و ذخیره‌سازی پسماند در منزل قبل از تحویل وضعیت خوبی دارد عملکرد مردم جهت ارتباط با سازمان بازیافت و شهرداری یزد در وضعیت ضعیف قرار دارد میزان آگاهی از بازیافت اقلام موجود در پسماند نظیر کاغذ و مقوا شیشه‌ فلزات و پلاستیک در رتبه متوسط تا خوب جای می‌گیرد کاهش تولید پسماند و روش‌های دفع آن وضعیت مطلوبی ندارد میزان آگاهی ثثبهروندان از بیماری‌های منتقله توسط پسماند در رتبه متوسط تا خوب قرار دارد طبق سرشماری سال ده‌ شهر اراک حدود ‌ ‌و نفر دارد وسعت این شهر کیلومترمربع است‌این شهر پانزدهمین شهر پرجمعیت ایران به حساب می‌آید جمعیت اراک در چهار دهه گذشته با متوسط رشد به حدود نیم میلیون نفر در دهه رسیده است و طی این چهار دهه برابر افزایش یافته است ‌روند رو به رشد تولید پسماندها از یک سو و نبود استراتژی و قانون‌مندی لازم برای مدیریت این مواد از سوی دیگر و همچنین روند رو به رشد جمعیت و افزایش روزافزون زباله‌ها بسیاری از مناطق کشور را با مشکلات جدی روبرو کرده است و خطرات و زیان‌های زیست‌محیطی زیادی را به همراه داشته است‌ از آنجا که بهترین روش مدیریت پسماندهای خانگی به نقطه تولید آن‌ها و همان منازل مسکونی بر می‌گردد و از بین افراد خانوار مادران در زمینه مدیریت پسماندهای درون منزل نقش مستقیم‌تری دارند لذا جهت طراحی برنامه‌های آموزشی ضروری است که مقدارهای پایه آگاهی‌ نگرش و عملکرد این گروه جمعیتی در جامعه مشخص باشد تا بتوان بر اساس آن شیوه‌های آموزشی مفیدی تدوین کرد و منابع آموزشی مناسبی تهیه و در اختیار آنان قرار داد تا این معضل که احتمالا در سایر شهرهای کشور نیز وجود دارد با اقدام مناسب‌تر مادران در نقطه تولید این زباله‌ها تا حد امکان کاهش یابد لذا پژوهش حاضر با هدف سنجش افکار شهروندی ‌مادران‌ درر خصوص مدیریت پسماند جهت تدوین شیوه‌های مناسب آموزشی در شهر اراک در سال صورت گرفت روش کار پژوهش حاضر یک مطالعه مقطعی‌ تحلیلی است که بر خانوار شهر اراک در سالل انجام پذیرفت‌ جامعه مورد بررسی‌ مردم مناطق سه‌گانه شهرداری شهر اراک بودنده حجم نمونه با خطای سطح اطمینان ‌ تعیین گردیده با در نظر گرفتن عملکرد صحیح در مدیریت پسماند زباله‌ها بین در مطالعات مختلف به منظور برآورد حداکثر حجم نمونه از عملکرد گزارش شده در مطالعات و به مقدار استفاده گردید با توجه به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای در سطح شهر ضریب طرح‌برابر در نظر گرفته شد و در نهایت حجم نمونه‌ای برابر نمونه محاسبه شد که جهت افزایش دقت جلوگیری از ریزش در نهایت نمونه مورد مطالعه واقع شد در آغاز با توجه به نقشه شهر اراک‌ بافت جغرافیایی‌ وضعیت فرهنگی‌ اجتماعی مردم‌ سهولت دستیابی و ارایه خدمات و بر اساس تقسیم‌بندی منطقه‌ای شهرداری طبق نظر کارشناسان محترم شهرداری و همکاران آمار طرح طبقه‌بندی در پرسشنامه خانوار مورد استفاده قرار گرفت و شهر به خوشه‌های خانواری و سپس به مناطق خانواری تقسیم گردید نمونهگیری طی دو مرحله انجام شد در مرحله اول با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای شهر به منطقه اصلی تقسیم گردید و در مرحله دوم با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک و بر حسب جمعیت تحت پوشش هر منطقه از خانوارهای آن محل نمونه‌گیری انجام شد پرسشنامه خانوار در ابتدا شامل مشخصات فردی ‌سن‌ جنس‌ میزان تحصیلات‌ وضعیت تاهل و شغل‌ بود و در ادامه پرسشنامه‌ هشت سو!ل در خصوص هفت سو!ل در خصوص نگرش و سه سوال در رابطه باا عملکرد ذکر شده بوده به منظور بهتر مشخص شدن نگرش افراد نمره هر پرسش در دامنه بین یک تا پنج اختصاص داده شده در زمینه آگاهی نیز به جواب صحیح امتیاز یک و جواب غلط امتیاز صفرر تعلق گرفت‌ در خصوص عملکرد نیز به رفتار صحیح امتیاز یک و رفتار غلط امتیاز صفر تعلق گرفت‌ در این پژوهش به صورت قراردادی و بر اساس نظر پانل متخصصین در زمان تهیه ابزار و تعیینن روایی و پایایی پرسشنامه با توجه به سطح سوالات و عیت مورد

مطالعه‌ در بختثن آگاهی سنجی امتیاز بین ‌آگاهی ضعیف‌ متوسط و بالای خوب در نظر گرفته شده در بخش نگرش‌سنجی نیز امتیاز بین نگرش ضعیف‌ ‌ نگرش متوسط و بالای نگرش خوب‌؛ و در بخش عملکرد نیز امتیاز آ عملکرد ضعیف‌ امتیاز عملکرد متوسط و امتیاز ف عملکرد خوب در نظر گرفته شد جمع‌آوری اطلاعات از طریق تکمیل پرسشنامه و با مراجعه حضوری توسط پرسشگران آموزش‌دیده و با تجربه انجام شده لازم به ذکر است نحوه جمع‌آوری اطلاعات از طریق استفاده از منابع و اسناد مصاحبه حضوری‌ مشاهدات و تکمیل پرسشنامه انجام پذیرفت‌ رواییی ابزارها با استفاده از روایی محتوایی و با بهره‌گیری از نظرات متخصصین مربوطه سنجیده شد و موارد ابهام در سوالات برطرف گردید در این خصوص با بهره‌گیری از نظرت افراد صاحب صلاحیت شامل رشته‌های اپیدمیولوژی‌ آموزش بهداشت و مهندسی بهداشت محیط سوالات به لحاظ وضوح‌ مرتبط بودن و ضروری بودن مورد بررسی قرار گرفت و پس از رفع پاره‌ای از ابهامات و حذف و تعدیل برخی از سوالات ابزار نهایی تهیه شد و مورد استفاده قرار گرفت‌ پایایی ابزار نیز با استفاده از روش‌های همسانی درونی محاسبه شد و ضریب آلفای کرونباخ قابل قبول در هر بخش پرسشنامه به دست آمده پس از تکمیل پرسشنامه‌ها و جمع‌آوری اطلاعات‌ داده‌ها به منظور تعیین صحت آن‌ها مورد بازنگری قرار گرفت و پس از تایید و ورود داده‌ها به نسخه دآ نرم‌افزار از آزمون‌های کای‌اسکویر و فیشر استفاده گردیده لازم به ذکر است برای انجام تجزیه و تحلیل آماری میزان اطمینان همانند مطالعات بهداشتی‌ پزشکی سطح معناداری در نظر گرفته شد نتایج در اینن مطالعه‌ از نظر وضعیت تحصیلی مادران بی‌سواد ابتدایی‌ ‌ ‌ ‌ راهنمایی‌ دیپلم‌ دانشگاهی بودنده میانگین نمره آگاهی مادران خانه‌دار ‌ ‌از امتیاز بود که متوسط به بالا ارزیابی شد میانگین نمره نگرش ‌امتیاز بود که حاکی از نگرش مثبت افراد بود بر اساس نتایج به دست آمده از مجموع پرسشنامه تکمیل توسط خانوار واژه پسماند و زباله آشغال و فقط دور ریختنی را به کار می‌بردند خانوارها موافق استفاده مجدد از مواد دور ریختنی بودند و

از لحاظ توزیع فراوانی مناسب‌ترین کلمه در مورد مواد غیر مورد نیاز از دیدگاه زنان در مناطق مختلف شهرداری اختلاف معنادار مشاهده شد ‌ در خصوص نحوه همکاری ‌همکاری متقابل با شهرداری‌ وظیفه شهرداری است و به شهروندان ارتباط ندارد نظر خاصی ندارم‌ در جمع‌آوری جداگانه اجزای زباله از دیدگاه زنان در مناطق مختلف شهرداری اختلاف معناداری مشاهده نشد ‌ توزیع فراوانی میزان تمایل خانم‌ها به ارتباطات جمعی از دیدگاه زنان در مناطق مختلف شهرداری اختلاف معناداری مشاهده نشد ‌ با بیشترین فراوانی معتقد بودند که زباله‌ها بهتر است بین ساعت تثبود بین سطح آگاهی با شغل و همچنین سطح تحصیلات رابطه معنادار مشاهده گردید افراد هر سه منطقه معتقد به استفاده مجدد از

از زنان زباله‌ها را تفکیک نمی‌کنند اما در بررسی حاضر افراد و خانوارها حاضر به تفکیک و جداسازی زباله بودند در مطالعات صورت گرفته در ارومیه مردم موافق جداسازی زباله در منازل بودند که با رقم مشابه در اراک نیز نزدیک است‌؛ هر چند در خرم‌آباد هیچگونه جداسازی در منازل انجام نمی‌شود در این بررسی زمان مناسب پیشنهادی برای در ساعات صبح تا ساعت شب‌ها از ساعت و شب به بعد تا حداکثر شب عنوان شده بود که به نظر می‌رسد لازم است بافت شهری‌ موقعیت جغرافیایی‌ عوامل فرهنگی و اجتماعی‌ مساله رفت و آمد ماشین‌آلات و سر و صدا مدنظر قرار گیرد در مطالعه دیگری در ایران توصیه شده است که بهترین هنگام جمع‌آوری زباله از نظر ترافیک بین ساعات ‌ ‌ صبح می‌باشد و این عملیات باید حدود ساعت صبح پایان پذیرد متاسفانه در بسیاری از روستاها از جمله اراک افراد دوره‌گرد اقدام به خرید و فروش برخی از اجزای قابل بازیافت زباله می‌کنند این افراد اغلب در گوشه و کنار اقدام به ذخیره و تلنبار کردن این زایدات می‌نمایند این موضوع می‌تواند زیان‌های مالی‌ جانی و آلودگی هوا و محیط را به دنبال داشته باشده چنان که در ماده اصل پنجاهم قانون اساسی نگهداری‌ مخلوط کردن‌ جمع‌آوری‌ حمل و نقل‌ خرید و فروش‌ دفع‌ صدور و تخلیه پسماندها در محیط بر طبق مقررات این قانون و آیین‌نامه اجرایی آن خواهد بود اما به دلیل این که هیج پشتوانه اجرایی برای این قانون وجود ندارد و همچنان متخلفین آزادانه اقدام به خرید و فروش و بازیافت اجزایی از زباله می‌نمایند و سلامت مردم و محیط زیست را به خطر می‌اندازند در هر حال وجود یک برنامه مدیریت مواد زاید و اجرای طرح بازیافت قوی و قابل اجرا به نحوی که حداکثر مشارکت مردمی را به دنبال داشته باشد می‌تواند تا حدود زیادی رهگشای بسیاری از مسایل مدیریت پسماند باشد و این مشکلات را مرتفع نماید در خصوص منابع اطلاعاتی مادرال اکثریت مادرال اطلاعات خود را از طریق رسانه‌های جمعی‌ رادیو تلویزیون و مخصوصآ برنامه‌های انیمیتش کسب می‌کردند که این امر نیز می‌تواند به دلیل ساعات خالی آن‌ها در طی روز و دسترسی همگانی به منابع اطلاعاتی باشد؛ در حالی که ترویج آموزش از طریق اینترنت به دلیل محدودیت سواد استفاده از آن تاثیرپذیری کمی دارد از جمله محدودیت‌های مطالعه حاضر مع‌آوری اطلاعات از طریق خودگزارش‌دهی بود که باید در تعمیم‌پذیری نتایج احتیاط کرد با توجه به یافته‌های این تحقیق‌ بین سطح آگاهی با شغل و همچش سطح تحصیلات رابطه معنادار مشاهده گردید با توجهه به این که آگاهی مادران در رابطه با موضوع مورد بررسی به نسبت مناسب بود بایستی این موضوع را که چه عواملی باعث شده است مادران مورد مطالعه از عملکرد پایینی برخوردار باشند موردد توجه قرار داد نتایج حاضر حاصل بررسی مدیریت مواد زاید جامد بر روی مادران شهر اراک بود نتایجی که از تحقیقات مشابه در قم در دسترس است نشان می‌دهد که د لال‌لا خانوارهای شهری در زمینه مدیریت مواد زاید از سطح آگاهی بالا و و آن‌ها از سطح آگاهی پایین‌تری برخوردار بودنده همچنین بیش از نیمی از جمعیت دارای نگرش مثبتی بودند که البته این میزان‌ها روی تمامی گروه‌های جمعیتی این شهرها و مشتمل بر مادران گزارش شده است نتایج این تحقیق بر روی مادران شهر اراک نشان داد که اکثر مادران آگاهی و نگرش بالایی در خصوص مدیریت پسماند زباله‌ها دارند مطالعات انجام شده در شهر کاشان نشان داد که از نظر آماری ارتباط معناداری بین آگاهی و سطح تحصیلات وجود دارد تحقیقات انجام شده در بم ‌ سیستان و بلوچستان نیز موید همین مطلبب است ‌ در پژوهش حاضر نیز این ارتباط معنادار مشاهده شد در تحقیق حاضر درصد بسیار بالایی ‌حدود از خانوارها حاضر به مشارکت در طرح تفکیک پسماندها بودند نتایج حاصل از تحقیقی مثثبابب در یزد نشان داد که از افراد بر بازیافت زباله تاکید کرده‌اند همچنین در این پژوهش روش بازیافت و پس از آن روش‌های دفع زباله‌ دفن بهداشتی بیشترین روش قابل قبول مردم بود هر چندد در بررسی‌های امینی و همکاران بهترین روش بازیافت عنوان شد ‌ عباسی در پژوهش خود عنوان کرد که نتیجه‌گیری با توجه به نتایج مطالعه حاضر افزایش سواد سلامت مادران در برخورد و مدیریت پسماندهای تولیدی در منزل باید در اولویت برنامه‌های بهداشتی مراکز بهداشت استان‌ها قرار گیرده در این راستا آموزش همگانی در مورد بازیافت از مبدا و مدیریت مواد زاید جامد در منزل و جامعه با همکاری و مشارکت مردمی به ترتیب و بر اساس نتایج تحقیق از طریق صدا و سیمای استان و توزیع بروشور و چاپ مطالب در نشریات محلی و سی‌دی صورت گیرد در نهایت‌ بهتر است بحث مدیریت مواد زاید جامد اهمیت روش‌های دفع زباله و همچنین بیماری‌های مرتبط با زباله در مطالب درسی از قبیل علوم پایه دبستان و راهنمایی گنجانده شود تا افراد از کودکی با اهمیت موضوع آشنا گردند


مطالب پیشنهادی
متأسفانه موردی یافت نشد.
ناحیه کاربری

فرمت ایمیل صحیح نمی باشد. ایمیل خود را وارد نمایید.

رمز عبور خود را وارد نمایید.

گزیده ها
پرواز با اتومبیل پرنده: اتومبیل تی‌اف-ایکس مجوز پرواز گرفت
گزیده های پر بیننده ترین اخبار روز و هفته
جشن کریسمس در نقاط مختلف جهان (+عکس)
گزیده های وبگردی و اخبار جذاب
بازیافت ماشین های قدیمی به روشی نو!
گزیده های وبگردی و اخبار جذاب
لوکس ترین خودروهای دنیا در نمایشگاه اتومبیل لس آنجلس (+عکس)
گزیده های پر بیننده ترین اخبار روز و هفته
مجله اینترنتی دیتاسرا
کلیه حقوق مادی و معنوی این وبسایت متعلق به گروه نرم افزاری دیتاسرا می باشد.
Copyright © 2015