مجله اینترنتی دیتاسرا
امروز چهارشنبه ۲۹ دی ۱۳۹۵

درآمد خانواده و سلامت کودکان در ایران‌: شناخت نقش عوامل واسطه‌ای با مدل‌سازی معادلات ساختاری

چکیده



مقدمه: درآمد خانواده یکی از تعیین‌کننده‌های مهم سلامت کودکان در جهان است. به منظور شناخت بهتر نقش متغیرهای واسطه‌ای، این مطالعه  با استفاده از داده‌های معتبر کشوری، نقش درآمد خانواده‌ها و برخی عوامل واسطه‌ای بر سلامت کودکان را مورد بررسی قرار داد.



  روش کار: در این مطالعه بوم‌شناختی، داده‌های کشوری مرتبط با شاخص‌های درآمد خانواده، وضعیت محل زندگی خانواده، بهره‌مندی کودک از خدمات سلامت، سلامت مادر و سلامت کودک مربوط به دوره زمانی 1389 -13855 در همه استان‌های کشور جمع‌آوری و جهت تعیین متغیرهای مکنون، تحلیل عاملی اکتشافی شد. سپس همبستگی بین متغیرهای مکنون اندازه‌گیری شد و متغیرهای باقی‌مانده وارد مدل‌سازی معادلات ساختاری شدند.



  یافته‌ها: یافته‌های مدل‌های معادله ساختاری نشان داد که مدل‌هایی که در آن وضعیت محل زندگی به عنوان متغیر واسطه‌ای میان درآمد خانواده  و سلامت کودک قرار گرفتند، دارای برازش مطلوب بودند، اما اغلب مدل‌های دارای متغیر واسطه‌ای سلامت مادر، برازش مطلوب نداشتند. همچنین داده‌های نشانگرهای بهره‌مندی کودک از خدمات سلامت، دارای مقادیر مطلوب برای تحلیل عاملی نبودند و وارد مدل‌های ساختاری نشدند. بر اساس نتایج پنج مدل ساختاری مورد بررسی در حدود 33 الی 88 درصد از تغییرات شاخص ناسلامت کودک توسط دو شاخص وضعیت بد درآمد و شرایط بد محل زندگی تبیین شد. شاخص نیکویی برازش ( GFI ) در پنج مدل مورد بررسی بین حداقل 78/0 الی 8/0 متغیر بود.



  نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه نشان داد که وضعیت بد درآمد خانواده عمدتاً از طریق متغیر واسطه‌ای شرایط بد محل زندگی بر سلامت  کودکان مؤثر است و نقش واسطه‌ای دیگر متغیر مطالعه یعنی ناسلامت مادر در ارتباط میان درآمد خانواده و سلامت کودکان در بیشتر مدل‌های ساختاری تأیید نشد. وجود مراقبت‌های بارداری همگانی برای مادران می‌تواند توجیه‌کننده یافته اخیر باشد.


مشخصات

مشخصات

توسط: حسن رفیعی، مروئه وامقی *، حمیرا سجادی ، غلامرضا قائدامینی مجله: مجله تحقیقات نظام سلامت حکیم سال انتشار: 1393 شمسی تعداد صفحات: 13 درج در دیتاسرا: ۱۳۹۵/۹/۱۷ منبع: دیتاسرا

خرید محصول

خرید محصول

عنوان: درآمد خانواده و سلامت کودکان در ایران‌: شناخت نقش عوامل واسطه‌ای با مدل‌سازی معادلات ساختاری حجم: 291.74 کیلوبایت فرمت فایل: pdf قیمت: 1200 تومان رمز فایل (در صورت نیاز): www.datasara.com

فرمت ایمیل صحیح نمی باشد.

گروه نرم افزاری دیتاسرا www.datasara.com

نمای مطلب

درآمد خانواده و سلامت کودکان در ایران‌: شناخت نقش عوامل واسطه‌ای با مدل‌سازی معادلات ساختاری

مقدمه

در سه دهه اخیر رویکرد ‌ ‌تعیین کننده‌های اجتماعی سلامت‌ ‌ به عنوان روشی برای کمک به توضیح وجود نابرابری‌های سلامت میان افراد و جوامع‌ مورد توجه بسیار بوده است‌این توجه به دلیل شناخت فزاینده‌ای است که نشان می‌دهد هر چند مراقبت طبی خوب مهم است‌ اما برای غلبه بر نابرابری‌های موجود سلامت کافی نیست و عوامل غیر بالینی چون وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی‌ نژاد وو قومیت و ترکیب خانواده نیز لازم است در نظر گرفته شوند وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی یکی از مهم‌ترین تعیین‌کننده‌های سلامتی در طول دوره زندگی است و مطالعات فراوانی تاثیر عوامل اجتماعی‌ اقتصادی بر سلامت بزرگسالان و کودکان را در نقاط مختلف جهان نشان داده است بیشترین تعیین‌کننده اجتماعی سلامت کودکان که مورد بررسی قرار گرفته است‌ وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی بهه ویژه درآمد است‌ کودکان به ویژه کودکان کوچک‌تر در مقابل اثرات وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی و فقر آسیب‌پذیری بیشتری دارنده فقر و وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی نامطلوب با خطر بالاتر مرگ درر شیرخوارگی و کودکی‌ بیماری‌های حاد و مزمن کودکی‌ وزن کم هنگام تولد و مشکلات سلامت روان کودک مرتبط است ‌ ‌ ‌ به طور کلی بیتشر مطالعات نشان داده‌اند که ممکن است کودکان خانواده‌های کم درآمد بیتشر بیماری‌های تنفسی‌ صدمات و سایر پیامدهای نامطلوب سلامتی را تجربه کنند؛ اما باید در نظر داشت که تاثیر درآمد بر سلامت موضوعی در حال پژوهش است و شواهد تاثیرر درآمد بر سلامت کودکان و ساز و کارهای آن هنوز به خوبی شناخته نشده‌انده برای مثال در انگلستان کاری‌آ و همکارانش تنها شواهد ضعیفی در مورد ارتباط شیب درآمدی با خود ارزیابی وضعیت سلامت پیدا کردند و شواهدی دال بر ارتباط شیب درآمدی با بیماری‌های مزمن به جز آسم‌ بیماری روانی و مشکلات پوستی نیافتند این یافته‌ها در تناقض با مطالعه کیس‌ و همکارانش در امریکا بود کهه نتیجه مطالعه آن‌ها وجود شیب درآمدی قوی برای سلامت بود برخی مطالعات‌ ساز و کارهای تاثیر وضعیت درآمد خانواده بر سلامت کودکان را مورد بررسی قرار داده‌انده این مطالعات پنج مسیر بالقوه را که از طریق آن‌ها درآمد پایین خانواده اثرات خود را روی کودکان اعمال می‌کند توضیح داده‌انده این روش‌ها عبارتند از سلامت و تغذیه‌: اگرچه سلامت خود یک پیامد فقر است‌ می‌تواند به عنوان مسیری که از طریق آن فقر بر سایر ویژگی‌های کودک‌ مانند توانایی شناختی و موفقیت تحصیلی اثر می‌گذارد عمل کند؛ ‌ محیط خانه کودکان‌ شامل فرصت‌های یادگیری‌ صمیمیت و روابطط متقابل مادر و کودک و شرایط فیزیکی خانه‌؛ تعامل والدین با کودکان‌: طرز رفتار و اعمال والدین در سازگاری و پیشرفت‌٣ کودک نقش میانجی دارند و فقر خانواده با تعاملات پایین‌تر والد کودک و استفاده بیشتر والدین

از تنبیهات خشن در ارتباط است‌؛ ‌ سلامت روان والدین‌ والدینی که فقیر هستند نسبت به والدین غیر فقیر بیشتر احتمال دارد که سلامت جسمی و عاطفی ضعیف‌تری داشته باشند؛ و د ثثبرایط محله‌ درآمد پایین ممکن است منجر به اقامت در محله‌های بسیار فقیری شود که دچار بی‌سازمانی اجتماعی ‌جرم‌ بیکاری و عدم کنترل روی رفتار نوجوانان‌ و منابع بسیار کم برای رشد کودکک ‌زمین‌های بازی‌ مراقبت کودک‌ تسهیلات مراقبت سلامت‌ پارک‌ها و برنامه‌های خارج مدرسه‌ هستند ‌ بردلی و کوروین‌ ‌ نیز در یک مطالعه مروری‌ طیف وسیعی از ساز و کارهای مادی و روانی‌ اجتماعی مفروض را تشربح کرده‌انده از جمله این ساز و کارها که درآمد خانواده را به سلامت کودک مرتبط می‌کند دسترسی به منابع است که شامل‌ تغذیه‌ دسترسی به مراقبتهای بهداشتی‌ شرایطط خانه‌ و تجارب و محرک‌های رشد شناختی است‌ه مورتورل‌ تغذیه ناکافی را به عنوان یک عامل کلیدی که منجر به سلامت پایین می‌شود معرفی می‌کنده دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی همواره با فقر تغذیه‌ای همراه بوده است و بسیاری از خانواده‌های فقیر نمی‌توانند خدمات بهداشتی و درمانی مورد نیازشان را فراهم کنند ‌ ‌ ‌ وضعیت اقتصادی‌ اجتماعی ‌درآمد پایین‌ دسترسی کودکان بهه تجارب و مواد محرک رشد شناختی را کاهش می‌دهد که این امر نه تنها رشد شناختی کودکان را محدود می‌کند بلکه امکان استفاده بهینه از مدرسه را نیز برای آن‌ها کاهش می‌دهده دسترسی به این مواد و منابع فرهنگی در ارتباط بین درآمد خانواده و رشد عقلی و تحصیلی و نیز مسایل و مشکلات رفتاری کودکان نقش میانجی دارند لل‌ ‌ در ایران نیز تعدادی از مطالعات رابطه میان سلامتت کودکان و وضعیت درآمد خانواده را مورد بررسی قرار داده‌اند سجادی و همکارانش ‌ در مرور ‌مطالعه مرتبط با سلامت جسمی و روانی و درآمد کودکان دریافتند که اکثر مطالعات فراوانی بالاتر مشکلات سلامت در کودکان خانواده‌های دارای سطح پایین‌تر درآمدی و یا وجود رابطه معنادار میان وضعیت سلامت جسمی و روانی و وضعیت درآمد یا تفاوت معنادار وضعیت درآمد میان دو گروه سالم و بیمار را مورد تایید قرار داده‌اند در مجموع ضمن آن که در نتیجه‌گیری و جمع‌بندی از یافته‌های این مطالعه مروری‌ محدودیت تعداد مطالعات‌ تنوع روش‌های مطالعه منجمله تفاوت در شاخص‌های ارزیابی سلامت و بیماری در

مطالعات مختلف و نبود مطالعات منطقه‌ای و ملی را باید در نظر داشت‌ در مطالعه جمع‌آوری تثبده به جز دو مطالعه‌ وجود رابطه میان وضعیت درآمد و سلامت در مورد هر سه بعد سلامت جسمی و روانی و اجتماعی‌ و فراوانی بیشتر مشکلات سلامتی در گروه‌های دارای درآمد پایین‌تر تایید شد با این حال چگونگی نقش درآمد خانوار بر سلامت کودکان در این مطالعات مورد بررسی قرار نگرفته بودند بت منظور شناخت بضر ساز و کارها و واسطه‌ای احتمالی رابطه میان درآمد خانواده و سلامت کودکان در ایران‌ در این مطالعه با مرور متون موجود و با استفاده از داده‌های معتبر و موجود کشوری‌ نقش درآمد خانواده‌ها و سه متغیر واسطه‌ای سلامت کودکان شامل سلامت جسمی مادر بهره‌مندی کودکان از خدمات سلامت و وضعیت محل زندگی خانواده‌ به روش مطالعه بوم‌شناختی ‌اکولوژیک‌ و با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری مورد بررسی قرار گرفت‌ روش کار نوع مطالعه و روش اجرا: مطالعه حاضر یک مطالعه توصیفی‌ تحلیلی بوده از آن جا که در این مطالعه هرر یک از استان‌های کشور به عنوان وا پژوهش در نظر گرفته شدند این مطالعه از نوع مطالعات اکولوژیک ‌بوم‌شناختی‌ نیز محسوب می‌شود در این مطالعه داده‌های حاصل از مطالعات کشوری مرتبط با متغیرهای مورد مطالعه در همه استان‌های کشور جمع‌آوری و توصیف و تحلیل شدنده سپس رابطه میان مقادیر شاخص‌های درآمد خانواده در همه استان‌های کشور از یک سو و شاخص‌های سلامت کودکان از سوی دیگر و نقش متغیرهای واسطه‌ای درآمد خانواده و سلامت کودکان مورد بررسی قرار گرفت‌ جمعیت مطالعه و نمونه‌گیری‌: جمعیت مطالعه‌ داده‌های کشوری منتشر شده توسط مراجع رسمی و مطالعات کشوری بود با توجه به محدودیت داده‌ها به مقاطع زمانی خاص و فقدان گزارش‌های سالیانه در مورد همه متغیرهای مورد بررسی‌ دوره پنج ساله ده‌ به عنوان مقطع زمانیی مطالعه در نظر گرفته شد از آن جا که در این مطالعه داده‌های متغیرهای همه استان‌های کشور وارد مطالعه شدند نمونه‌گیری به روش تمام‌شماری و نمونه‌ها شامل میانگین‌های داده‌های استان کشور بود جمع‌آوری داده‌ها: در این مطالعه‌ درآمد خانواده به عنوان متغیر پیش‌بین و سلامت کودکان به عنوان متغیر پاسخ در نظر گرفته شدند به منظور بررسی رابطه میان این دو متغیر و شناخت متغیرهای واسطه‌ای آن‌ در مرحله اول‌ تیم تحقیق مروری بر منابع مرتبط با تعیینکننده اجتماعی درآمد و ساز و کارهای تاثیر آن بر سلامت کودکان انجام داد و مجموعه‌ای از متغیرهای واسطه‌ای و نشانگرهای مربوط به متغیرهای درآمد خانواده‌ سلامت کودکان و متغیرهای واسطه‌ای آن را شناسایی نمود سپس بر اساس نظر و اجماع تیم تحقیق و با توجه به سه معیار ارتباط نظری منطقی میان نشانگرهای هر متغیر ‌شاخص‌ با سایر متغیرها به عنوان متغیر پیش‌بین‌ واسطه‌ای و پاسخ‌؛ ‌ وجود پیشینه استفاده از شاخص و نشانگرهای مذکور در مطالعات و گزارش‌های جمع‌آوری شده معتبر بر اساس مرور منابع ایرانی و غیر ایرانی‌؛ و در دسترس بودن داده‌های مرتبط با شاخص مورد نظر در منابع معتبر کشوری در دوره زمانی مطالعه‌ مجموعه‌ای از نشانگرها به منظور اندازه‌گیری هر متغیر انتخاب شدند در مرحله دوم با توجه به محدودیت داده‌های موود در یک دوره زمانی مشخص پنج ساله‌ تیم تحقیق تعدادی از متغیرها و نشانگرهای انتخابی در مرحله اول راا حذف کرد و متغیرها و نشانگرهای دیگری را جایگزین نمود برای مثال‌ متغیر سلامت روان مادر که در مرحله اول انتخاب شده بود به دلیل نبود اطلاعات آن و سایر متغیرها در یک دوره زمانی‌ با متغیر سلامت مادر جایگزین تثبد و متغیر امنیت غذایی خانواده از مجموع متغیرها حذف گردید در انتها متغیر پیش‌بین وضعیت درآمد خانواده با دو نشانگر سهم هر فرد از درآمد سالیانه خانواده در مناطق شهری همه استان‌های کشور؛ و ‌ سهم هر فرد از درآمد سالیانه خانواده در مناطق روستایی همه استان‌های کشور مشخص گردید و اطلاعات آن از گزارش طرح هزینه و درآمد خانوار در سال مرکز آمار ایران ‌ ‌ جمع‌آوری شد همچنین سه متغیر بهره‌مندی کودک از خدمات سلامت‌ سلامت مادر و وضعیت محل زندگی به عنوان متغیرهای واسطه‌ای انتخاب شدنده برای متغیر بهره‌مندی کودک از خدمات سلامت سه نشانگر شامل‌٠نسبت نیازهای سرپایی منجر شده به دریافت خدمت در کودکان زیر ل سال به کل نیازها در هر یک از استان‌های کشور؛ ‌ نسبت نیازهای بستریی منجر شده به بستری در کودکان زیر ل سال به کل نیازها در هر یک از استان‌های کشور؛ و ‌ نسبت کودکان زیر لل سالی که دارای پوشش بیمه هستند به کل خانواده‌ها در هر یک از استان‌های کشور انتخاب شد و داده‌های آن از طرح بررسی چگونگی بهره‌مندی جامعه از خدمات سلامتی در جمهوری اسلامی ایران در سال وزارت بهداشت‌ درمان و آموزش پزشکی استخراج شد برایی دیگر متغیر واسطه‌ای مطالعه یعنی سلامت مادر شش نشانگر شامل‌ نسبت زنانی که هیچ

محا مراقبتی در دوران بارداری نداشته‌اند به کل زنان باردار در هر یک از استان‌های کشور؛ ‌ نسبت زنانی که در منزل زایمان کرده‌اند به کل زنان باردار در هر یک از استان‌های کشور؛ نسبت زنانی که در دوران بارداری هر سه مکمل را دریافت نکرده‌اند به کل زنان باردار در هر یک از استان‌های کشور؛ ‌ نسبت زنان ساله‌ای که دارای حداقل یک بیماری مزمن هستند به کل زنان دا تا د ‌ساله در هر یک از استان‌های کشور؛ نسبت زنان وا تا س‌ا ساله‌ای که دارای بیماری قلبی هستند به کل زنان ساله در هر یک از استان‌های کشور؛ و ‌ نسبت زنانی که دارای رضایت ازز زندگی با خانواده نیستند بت کل زنانا انتخاب گردید و اطلاعات نشانگرها از نتایج طرح گزارش نخست دیده‌بانی سلامت کشور مطالعه شاخص‌های چندگانه سلامت و جمعیت ‌سیمای جمعیت و سلامت در ایران‌ سال جمع‌آوری شد برای متغیر واسطه‌ای وضعیت محل زندگی‌ نشانگرهای‌ نسبت خانواده‌های فاقد دسترسی به شبکه عمومی آب‌رسانی به کل خانواده‌ها در هر یک از استان‌های کشور؛ نسبت واحدهای مسکونی فاقد توالت به کل واحدهای مسکونی در هر یک از استان‌های کتثبور؛ نسبت واحدهای مسکونی فاقد آشپزخانه به کل واحدهای مسکونی در هر یک از استان‌های کشور؛ نسبت واحدهای مسکونی فاقد حمام به کل واحدهای مسکونی در هر یک از استان‌های کشور؛ و نسبت واحدهای مسکونی فاقد فریزر و یخچال‌ فریزر به کل واحدهای مسکونی درر هر یک از استان‌های کشور انتخاب شد و اطلاعات نشانگرها از نتایج طرح پژوهشی سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال جمع‌آوری شد برای متغیر پاسخ سلامت کودک نیز پنج نشانگر شامل‌: کم وزنی کودکان زیر سال با تعریف نسبت کودکان زیر سال مبتلا به کم‌وزنی به کل کودکان زیر لل سال در هر یک از استان‌های کشور؛ کوتاه‌قدی کودکان زیر سال با تعریف نسبت کودکان زیر سال مبتلا به کوتاه‌قدی متوسط به کل کودکان زیر د سال در هر یک از استان‌های کشور؛ لاغری کودکان زیر ل سال با تعریف نسبت کودکان زیر د سال مبتلا به لاغری متوسط به کل کودکان زیر د سال در هر یک از استان‌های کشور؛ تغذیه انحصاری با شیر مادر نسبت کودکان زیر ماهه ای که در ‌ ساعت گذشته تنها با شیر مادر تغذیه شده‌اند به کل کودکان زیر ماه‌ مورد بررسی درر هر یک از استان‌های کشور؛ و درصد ابتلا به اسهال در کودکان زیر و سال ‌شبت کودکان زیر سال مبتلا به کل کودکان مبتلا به اسهال‌ در هر یک از استان‌های کشور

انتخاب شدند و داده‌های آن از طرح گزارش نخست دیده‌بانی سلامت کشور مطالعه شاخص‌های چندگانه سلامت و جمعیت ‌سیمای جمعیت و سلامت در ایران‌ سال وزارت بهداشت‌ درمان و آموزش پزشکی جمع‌آوری شد تجزیه و تحلیل داده‌ها: تجزیه و تحلیل داده‌های این مطالعه در سه بخش انجام گرفت‌ تحلیل عاملی جهت تعی‌ین متغیرهای مکنون با توجه به نشانگرهای مرتبط‌؛ بررسی همسبتگی دو به دو بین متغیرهای مکنون مورد مطالعه در پژوهش‌؛ و ترسی مدل‌های معادله ساختاری‌ در مرحله اول تحلیل یافته‌های این مطالعه‌ کلیه داده‌های نشانگرهای مطالعه پس از جمع‌آوری‌ به منظور تعیین متغیرهای مکنون بر اساس نشانگرها وارد نرم‌افزار بسته آماری برای علوم اجتماعی‌ نسخه ‌ شد و بر روی آن‌ها تحلیل عاملی اکتشافی انجام گرفت‌ در این مرحله تعدادی ازز نشانگرهای مطالعه با توجه به توجیه‌های آماری ‌از قبیل نتایج آزمون بارتلت شامل آماره کای دو و معناداری آن‌ از قرار گرف‌ن در مدل‌های ساختاری حذف تثبدند از آن جا که حجم نمونه مورد بررسی کوچک بود ‌او نمونه‌ در برخی تحلیل‌ها شاخص کفایت نمونه‌ در سطح ‌ به دست آمد؛ اما به لحاظ انتخاب متغیرهای مهم جهت تحلیل معادلات ساختاری مقدار شاخص کفایت نمونه از نظر تیم تحقیق قابل قبول واقع شد در مرحله دوم‌ از نتایج ضریب همبستگی پیرسون‌ جهت بررسی همبستگی دو به دو بین شاخص‌های مکنون مورد مطالعه در پژوهش با توجه به نمرات حاصل از تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد در مرحله آخر به منظور درک روابط بین متغیرهای پیش‌بین‌ واسط و پاسخ با توجه به مدل نظری مطالعه‌ کلیه متغیرهای مطالعه با استفاده از نرم‌افزار آموس‌ وارد تحلیل و تهیه مدل‌های ساختاری شدنده مدل‌سازی معادله ساختاری روشی است که در این پژوهش جهت بررسی مدل‌ها انتخاب شد استفاده از این شیوه در مواردی است که اندازه‌گیری متغیرهای مکنون و همچنین روابط بین این متغیرها به طور همزمان صورت میگیرد این مجموعه روابط اساس مدل‌سازی معادله ساختاری را تشکیل می‌دهد یکی از اهداف اصلی شیوه‌های چند متغیره‌ گسترش توانایی تبیینی محقق و افزایش کارآیی آماری است‌ رگرسیون چند متغیره‌ تحلیل عاملی‌ تحلیل واریانس چند متغیره و روش‌های نظیر آن اگر چه ابزار قدرتمندی برای محقق به

شمار می‌روند همگی دارای محدودیت مشترکی هستند هر یک از این شیوه‌ها می‌توانند در هر بار فقط یک رابطه مجزا را بررسی کنند ولی در خیلی از موارد محقق با مجموعه‌ای از پرسش‌های به هم پیوسته رو به روست‌ برای پاسخگویی به این پرسش‌ها نیاز به بررسی شیوه معادله ساختاری است که از بسط مجموعه‌ای از شیوه‌های چند متغیره نظیر رگرسیون چند متغیره و تحلیل عاملی شکل گرفته است نتایج حاصل از بررسی شاخص‌های برازش اولین مدل مورد بررسی که با حضور کلیه متغیرهای مورد بررسی انجام شد نشان داد که مدل مذکور مدل ا از برازش نسبی برخوردار است با توجه به برازش نسبی مدل‌ در مرله بعد مسیرهای مختلفی با حذف برخی از متغیرهای مکنون مورد آزمون قرار گرفتنده همچنین متغیرهایی که سهمی در تبیین متغیرهای وابسته نداشتند ازز مدل حذف شدند در برخی مدل‌های دارای برازش اندک‌ با حذف متغیرهای مورد بررسی نتایج گوناگونی به دست آمد که در ادامه هر مدل به صورت جداگانه مورد بررسی قرار گرفته است‌ نتایج نتایجج تحلیل عاملی اکتشافی‌: نتابج حاصل از تحلیل عاملی در جدول دیده می‌شود از مجموع نشانگرهای هر شاخص ‌متغیر مکنون‌ آن‌هایی که بر اساس تحلیل عاملی دارای بیشترین بار عاملی بودند در جدول نشان داده شده‌اند کلیه نشانگرهای هر

شاخص در تحلیل عاملی به شکل متغیر منفی نشان داده شده‌اند و به این جهت همه نشانگرها به شکل منفی در یافته‌ها ذکر شده‌انده مقادیر شاخص کفایت نمونه و نتایج آزمون بارتلت در مورد شاخص‌های وضعیت درآمد خانواده‌ سلامت مادر وضعیت محل زندگی و سلامت کودک نتثبانا دهنده مناس بودل داده‌ها برای انجام تحلیل عاملی بود و بار عاملی مرتبط به هر نشانگر نیز نشان دهنده رابطه بالای هر کدام با شاخص مکنون مربوط به خود بود؛ اما در مورد شاخص عدم بهره‌مندی کودک از خدمات سلامت‌ این مقادیر نشان دهنده مناسب نبودن داده‌ها بوای انام تلیل عاملی‌ حتیی بعد از حذف متغیو نسبت را دریافت نکرده‌اند بت کل کودکان نیازمند کا کمترین بار عامل را داشت‌ بود بت همین جهت حضور نشانگرها و متغیر مکنون عدم دسترسی کودکان به خدمات سلامتت در مدل‌های ساختاری ناممکن شد ‌برازشی به دست نیامد ‌ه همچنین از مجموع نشانگرهای متغیر سلامت مادر سه متغیر و از مجموع نشانگرهای شاخص وضعیت محل زندگی یک نشانگر و از مجموع نشانگرهای سلامت کودک‌ سه نشانگر حذف شدنده به این ترتیب در مرحله تحلیل عاملی اکتشافی به منظور تعیین متغیرهای مکنون مطالعه متغیر مستقل وضعیت بد درآمد خانواده‌ دو متغیرر واسطه‌ای وضعیت بد محل زندگی خانواده و ناسلامت مادر و متغیر وابسته ناسلامت کودک وارد مرحله بعدی مطالعه شدنده

توصیف نشانگرها: جدول وضعیت نشانگرهای مرتبط با هر شاخص را به تفکیک هر استان نشان می‌دهد به طور کلی نامناسب‌ترین وضعیت را استان سیستان و بلوچستان از نظر شاخص‌های مورد مطالعه دارد به طوری که از نظر بیانگرهای

شاخص ناسلامت مادر با توجه به دو بیانگرو در این استان‌ و زنان هیج مراقبتی در دوران بارداری نداشته اولا زنان در همه موارد نسبت به کل زنان باردار در منزل زایمان کرده‌انده از نظر وضعیت بد محل زندگی نیز در استان سیستان

نتایج حاصل از بررسی مدل‌های معادلات ساختاری‌ با توجه به نغایج تلعل عاملی اکتشافی‌ مغغعرهای باقی‌مانده وارد مدل معادله ساختاری شده و ترسیم مدل‌های معادلات ساختاری با حضور تمامی متغیرهای مورد بررسی آغاز شد اما در مراحل بعدی و گام به گام با توجه به میزان برازش به دست آمده از هر مدل و حذف متغیرهای غیرمعنادار از مدل‌ بهترین مدل‌ها ‌دارای بیشترین برازش‌ ارایه شد همچنین با توجه به برازش به دست آمده برای هر یک از مدل‌های منتخب‌ نتایج نشان داد که برای کسب برازش مطلوب‌ بهتر است در صوص متغیر سلامت کودک‌ دو نشانگر کودکان زیر وو سال و

بررسی همببشگی دو به دو بین متغیرهای مکنون‌: نتایج به دست آمده از آزمون همبستگی دو به دو بین متغیرهای مکنون مورد مطالعه در پژوهش نشان می‌دهد که بین دو شاخص وضعیت بد درامد خانواده و شاخص ناسلامت مادر همبستگی معناداری به دست نیامد؛ اما بین دو تثباخن وضعیت بد درامد خانواده و شاخص شرایط بد محل زندگی‌ همبستگی معنادار و مثبت وجود داشت همچنینن بین دو تثباخص ناسلامت مادر و ناسلامت کودک همبستگی مثبت و معنادار وجود داشت بین دو شاخص شرایط بد محل زندگی و ناسلامت کودک نیز همبستگی معنادار و مثبت وجود داشت ‌ بین دوو شاخص وضعیت بد درآمد خانواده و ناسلامت کودک همبستگی معناداری به دست نیامد

نشانگرهای مربوط به وضعیت درآمد خانواده شهری و روستایی به طور جداگانه و به عنوان متغیر مشاهده شده در مدل قرار گیرند مدل ساختاری اولین مدل مورد بررسی که با حضور کلیه متغیرهای مورد بررسی انجام شد ‌مدل نظری مطالعه‌ ‌ مدل شماره است ‌شکل بر اساس شاخص‌های برازش و مقادیر قابل قبول هر یک از این شاخص‌ها مشخص شد که مدل تدوین شده با در نظر گرفتن حجم اندک نمونه از برازش نسبتاً مناسبی برخوردار می‌باشد ‌ با توجه به نتایج مدل‌ در حدود ‌ از تغییرات متغیر شرایط بد محل زندگی از طریق درآمد پایین خانواده ‌ضریب بتا از تغپپرات متغیر ناسلامت مادر توسط درآمد پایین خانواده ‌ضریب بتا از تغییرات متغیر ناسلامت کودکان زیر سال توسط متغیرهای موجود در مدل ‌درآمد پایین‌ ناسلامت مادر و شرایط بد محل زندگی‌ قابلل توضیح می‌باشده روابط بین متغیرهای وضعیت بد درآمد خانواده و وضعیت بد محل زندگی روابط بین دو متغیر وضعیت بد درآمد خانواده و ناسلامت مادر روابط بین دو متغیر ناسلامت مادر و ناسلامت کودک روابط بین دو متغیر وضعیت بد محل زندگی و ناسلامت کودک ‌ همگی مثبت و معنادار بود رابطه بین وضعیت بد درآمد و شاخص ناسلامت کودک مثبت ولی غیرمعنادار بود؛ به همین دلیل در مدل ساختاری به صورت خط چین نمایش داده شده است‌ه در همه مدل‌ها متغیرهایی که در اشکال بیضی قرار گرفته‌اند شاخص‌ها یا متغیرهای مکنون مطالعه و متغیرهایی که در اشکال مستطیل قرار گرفته‌اند متغیرهای مشاهده شده ‌قابل اندازه‌گیری‌ مطالعه را تشکیل می‌دهند مدل ساختاری ‌: در این مدل‌ متغیر وضعیت بد درآمد خانواده شهری‌ عنوان متغیر مستقل‌ شاخصص وضعیت بد محل زندگی‌١٢ به عنوان متغیر واسط و متغیر کوتاه‌قدی کودکان‌١٣ به عنوان شاخصی از ناسلامتی کودکان در نظر گرفته شده است ‌شکل ‌ بر اساس این مدل که برازشی تقریبآ مناسبب دارد مشخص شد که در از تغییرات شاخص شرایط بد محل زندگی توسط متغیر وضعیت بد درآمد خانواده ‌ضریب بتا تغییرات کوتاه‌قدی کودکان توسط دو متغیر وضعیت بد

ب درآمد خانواده و وضعیت بد محل زندگی ضریب قابل توضیح می‌باشد روابط بین متغیرهای وضعیت بد درآمد خانواده شهری و وضعیت بد محل زندگی روابط بین دو متغیر وضعیت بد محل زندگی و کوتاه‌قدی کودک مثبت و معنادار بود

علاوه بر پنج مدل یاد شده‌ با جابجایی و حذف تعدادی از متغیرها مدل‌های متعدد دیگری ترسیم شد که دارای برازش مطلوب نبودنده مدل‌هایی که در آن‌ها ناسلامت مادر متغیر واسطه‌ای میان وضعیت بد درآمد شهری یا روستایی و کم‌وزنی یا کوتاه‌قدی کودک بودند از برازش مطلوبی برخوردار نبودند همچنین مدل‌هایی که رابطه مستقیم میان وضعیت بد درآمد و ناسلامت کودک را آزمون کردند برازش مطلوبی نداشتند بحث بررسی همبستگی‌های دو به دو و مدل‌های معادله ساختاری مطالعه نشان داد که متغیر مستقل وضعیت بد درآمد خانواده عمدتآ از طریق متغیر واسطه‌ای شرایط بد محل زندگی بر متغیر وابسته سلامت کودکان موثر است و دیگر متغیرهای واسطه‌ای مطالعه‌ ناسلامت مادر و عدم دسترسی کودکان به خدمات سلامت‌ در ارتباط میان درآمد خانوار و سلامت کودکانن نقش

واسطه‌ای ندارند حجم بزرگی از مطالعات در کشورهای مختلف جهان‌ رابطه میان درآمد خانواده‌ها و سلامت کودکان را مورد تایید قرار می‌دهد از جمله کورتیس و فیپس‌ ‌ در و مطالعه از مطالعه‌ای که داده‌های مربوط به کانادا و امریکا را با معیارهای مختلف درآمد و سلامت مورد استفاده قرار داده بودند بت رابط منفی قابل توجهی میال فقر و سلامت دست یافتند راس‌ نیز نشان داد که بر اساس نشانگر شاخص پیمایش طولی ملی کودکان و جوانان و پیمایش ملی سلامت و جمعیت‌ وضعیت سلامت کودکان با کاهش درآمد خانواده بدتر می‌شود ‌ در ایران نیز سجادی وو همکارانش بر اساس نتایج تعدادی از مطالعات نشان دادند که فراوانی مشکلات سلامت کودکان در خانواده‌های کم درآمد بیشتر است همچنین مطالعه داده‌های کشوری سال‌های نشان داد که بین کاهش نابرابری درآمد و مرگ و میر کودکان در ایران ارتباط معنادار وجود داشته دارد اما در مطالعه حاضر وضعیت بد درآمد خانواده به طور مستقیم با شاخص ناسلامت کودک رابطه معناداری نداتثبت‌ه لازم به ذکر است که به دلیل عدم دسترسی به شاخص‌های سلامت سش بالاتر کودکان‌ در این مطالعه همه شاخص‌های سلامت کودکان‌ مربوط به دوره سنی سال و کمتر بوده به نظر می‌رسد که نقش ارایه خدمات مراقبت‌های دوران بارداری و خدمات مراقبت کودکان شامل پایش رشد کودک در نظام مراقبت‌های اولیه سلامت در کشور می‌تواند در عدم ارتباط میان درآمد خانواده‌ها و وضعیت سلامت کودکان نقش ایفا نماید؛ به طوری که در فال حاضر جمعیت شهری و بیش از جمعیت روستایی به خدمات مراقبت‌های بهداشتی اولیه دسترسی دارند ‌ ٢ به علاوه به نظر می‌رسد که در این مطالعه یعنی کم‌وزنی نشان دهنده وضعیت سلامتی بسیار نامطلوب هستند که وضعیت درآمد خانواده به تنهایی قادر به توضیح آن نیست‌ هر چند همبستگی میان درآمد خانواده و سلامت کودکان در این مطالعهه معنادار نبود بین دو متغیر درآمد خانواده و وضعیت بد محل زندگی از یک سو و بین وضعیت بد محل زندگی و ناسلامت کودک از سوی دیگر همبستگی معنادار نشان داده شد به علاوه برازش نسبتاًً خوب مدل‌های ساختاری تا د در این مطالعه نشان داد که وضعیت بد درآمد خانواده‌ها در این مطالعه نه از طریق سلامت مادر بلکه از مسیر وضعیت بد محل زندگی کودکان بر سلامت آن‌ها نقش ایفا می‌کنده چنان که بر اساس دو مدل ساختاری و وضعیت بد درآمد خانواده‌های شهری و روستایی به ترتیب ‌ ‌ تغییرات متغیر وابسته وضعیت بد محل زندگی را توضیح می‌دهنده همچنین دو متغیر وضعیت بد درآمد شهری و وضعیت بد محل زندگی با تغییرات کوتاه‌قدی و ‌ ‌ ‌ تغییرات کم‌وزنی کودکان‌؛ و دو متغیر وضعیت بد درآمد روستایی و وضعیت بد محل زندگی‌ تغییرات کوتاه‌قدی و ‌ تغییرات کم‌وزنی کودکان را تبیین می‌کنند این مدل‌ها نشان می‌دهند که در مناطق شهری و روستایی‌ درآمد خانواده سهم تقریبآ یکسانی ‌به ترتیب‌ در تبیین تغییرات وضعیت بد زندگی ایفا می‌نماید و چه در شهر و چه در روستا درآمد پایی‌ن در عدم برخورداری خانواده‌ها از امکانات محل زندگی نقش دارنده ارتباط میان وضعیت بد درآمد خانواده و وضعیت بد محل زندگی در این مطالعه‌ درر دیگر مطالعات نیز تایید شده است و مطالعات متعددی نشان داده‌اند احتمال این که خانواده‌های فقیر و کم درآمد از شرایط مطلوب محل زندگی برخوردار نباشند بیشتر است‌ داده‌های مربوط به کیفیت مسکن در اتحادیه اروپا نیز نشان می‌دهد که به طور کلی افراد در معرض فقر بیش از کل جمعیت‌ از مشکلات کیفیت مسکن رنج می‌برند یا از امکانات کمتری برخوردارند در رومانی به خصوص نشان داده شده است که کمبود امکانات اولیه بهداشتی بسیار شایع است و در حدود ‌ جمعیت در معرض فقر فاقد حمام یا دوش و فاقد توالت سیفون‌دار در هانه هستنده در بلغارستان نیز این دو رقم به ترتیب در حدود است‌ در اسلوونی و مجارستان هم تقریبا نیمی از جمعیت در معرض فقر سقف خانه‌هایشان چکه می‌کند ‌از سوی دیگر شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد شرایط بد محل زندگی بر سلامت کودکان تاثیرگذار است‌ از اسپنسرد نشان داده است که هر چه مناطق مسکونی بر اساس شاخص محرومیت محروم‌تر باشند میانگین وزن هنگام تولد کمتر می‌شود و این تاثیر تنها محدود به محروم‌ترین کودکان نیست‌ بلکه این تاثیر در طول طیف وضعیت اجتماعی‌ اقتصادی نمره‌بندی می‌ثثبود ‌ ‌ همچنین در مطالعه رابطه درآمد خانواده‌ها و سلامت کودکان در ایالت چین نشان داد که کودکانی که در خانه‌های با شرایط بهداشتی بهتر زندگی می‌کنند سالم‌تر هستند برادلی و کوروین نیز با مرور مطالعات مرتبط نشال دادند ک کودکان فقیر اغلب در خانب‌هایی

ب پرجمعیت‌ با گرمای ناکافی‌ آسیب‌زا پله‌های بدون محافظ و سقف چکه کننده زندگی می‌کنند و این شرایط منجر به افزایش بیماری‌ها و صدمات می‌شود علاوه بر این‌ مطالعات بسیار دیگری شرایط فیزیکی محیط خانه را به توانایی عقلی‌ سلامت اجتماعی و کارکرد شناختی عاطفی کودکان نیز مرتبط کرده‌اند در مطالعه حاضر ارتباط میان درآمد و دیگر متغیر واسطه‌ای این مطالعه یعنی سلامت مادران معنادار نبود در سطح جهانی‌ بسیاری از مطالعات مقایسه‌ای میان کشورهای جهان ارتباط درآمد و شاخص‌های سلامت مادران را تایید می‌کنند گزارش صندوق جمعیت سازمان ملل در خصوص عوامل اجتماعی موثر بر سلامت مادران نشان می‌دهد که زنان فقیر و تحصیل نکرده در مناطق دوردست که دسترسی کمتری به کارکنان سلامت ماهر دارند کمتر از همه احتمال دریافت مراقبت‌های سلامت را دارنده درکشورهای پر درآمد عملا همه زنان در دوران بارداری حداقل چهار بار قبل از زایمان توسط کارکنان ماهر معاینه می‌شوند و مراقبت بعد از زایمان نیز دارند در حالی که در کشورهای کم درآمد و دارای درآمد متوسط‌ کمتر از نیمی از زنان از این حد مراقبت برخوردار می‌شوند طبق گزارش مرکز تحقیقات جهانی زنان‌ سالانه لالاد هزار زن در هنگامم زایمان یا در اثر عوارض مرتبط با زایمان می‌میرند که تقریبآ همه این مرک‌ها در کشورهای کم درآمد اتفاق می‌افتده همچنین خطر مرگ مادران در شمال اروپا یک در هر هزار مورد است‌؛ در حالی که در کشورهای بسیار فقیر این رقم به یکی از هر شش مورد زایمان می‌رسده به علاوه در مقابل هر یک مورد مرگ مادران در هنگام زایمان‌ زن نیز دچار ناتوانی یا بیماری‌های درازمدت می‌شوند ‌در درون کشورها نیز شواهد فزاینده‌ای دال بر پیوند میان فقر و مرگ مادران در کشورهای دارای درآمد کم و متوسط وجود دارده به عنوان مثال در پرو تفاوت شش برابری میان مرگ مادران در بالاترین و پایین‌ترین دهک‌های درآمدی ملاحظه می‌شوده تحلیل مطالعات در ده کشور در حال توسعه نشان داده است که مرگ و میر مادران از علل زایمانی به طور ثابت با افزایش فقر بیشتر می‌شود ‌ علی‌رغم آن که در مطالعه حاضر نیز همه شاخص‌های ناسلامت مادر مربوط به دوران بارداری بود همبستگی معناداری میان وضعیت درآمد و ناسلامت مادر مشاهده نشد و مدل‌های ساختاری شامل متغیر ناسلامت مادر دارای برازش مطلوب نبودند بخشی از این نتیجا می‌تواند با نظا٦ دشرسی با ظ‌مات دوران بارداری در ایران مرتبط باشد در ایران از سال مراقبت از مادران به عنوان یکی از اجزای مراقبت‌های بهداشتی

‌ اولیه در شبکه بهداشتی درمانی کشور ارایه گردید و از سال پس از استانداردسازی مراقبت‌های روتین مادران در دوران بارداری‌ زایمان و پس از زایمان‌ اجرای این مراقبت‌ها در دانشگاه کشور شروع شد ‌از آن جا که در ایران دسترسی به خدمات کشوری سلامت بارداری برای همه زنان صرف‌نظر از وضعیت درآمد آن‌ها از نظام مراقبت‌های بهداشتی اولیه‌٢٨ در شهرها و روستاها فراهم است ‌ این یافته می‌تواند نشان‌دهنده ارتباط کمتر میزان استفاده از مراقبت‌های دوران بارداری در کشور با وضعیت درآمد افراد و اهمیت سایر عوامل در میزان استفاده از مراقبت‌های دوران بارداری باشد کمبود اطلاعات کشوری و دارای تفکیک استانی در مورد سلامت زنان و محدودیت بیشتر این داده‌ها به اطلاعات دوران بارداری سبب شده تا در اینا مطال عمدتآ از شاخص‌هاکا سلامت دورالا بارداری استفاده گردد نتیجه‌گیری یافته‌های این مطالعه نشان دهنده تاثیر درآمد خانواده بر سلامت کودکال و نقش وضیت محل زندگی از حیث برخورداری از امکانات بهداشتی به عنوان واسطه میان درآمد خانواده و سلامت کودک است‌ محدودیت اصلی این مطالعه کمبود داده‌های کشوری در حوزه های مختلف مرتبط با سلامت و عوامل مرتبط با آن یا فواصل طولانی زمانی جمع‌آوری داده‌ها بود کا سبب ثثد در انتخاب شاخص‌ها و نشانگرها عمدتا بت اطلاعات موجود و در دوره‌های زمانی خاص اکتفا شود به علاوه دسترسی سخت بت استفاده از میانگین‌های استانی را اجتناب‌ناپذیر کرد که منجر به محدودیت تعداد ن‌نه‌های مطالعه به آ استان گردیده به این جهت‌ این مطالعه بر ضرورت گردآوری و دسترسی بیشتر به اطلاعات مربوط به سایر متغیرهای مرتبط با ابعادد مختلف سلامت کودک در دوره‌های مختلف سنی و متغیرهای مرتبط با آن مانند سلامت روان مادر و تغذیه در سطح کشوری دلالت دارد تشکر و قدردانی این تحقیوا با مایت مالی مطاق قرارداد شماره موسسه ملی تحقیقات سلامت جمهوری اسلامی ایران‌ دانشگاه علوم پزشکی تهران و دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی انجام شده است که به این وسیله از مسوولین پژوهشی هر دو موسسه قدردانیی می‌گردد ‌ ‌


ناحیه کاربری

فرمت ایمیل صحیح نمی باشد. ایمیل خود را وارد نمایید.

رمز عبور خود را وارد نمایید.

گزیده ها
پرواز با اتومبیل پرنده: اتومبیل تی‌اف-ایکس مجوز پرواز گرفت
گزیده های پر بیننده ترین اخبار روز و هفته
جشن کریسمس در نقاط مختلف جهان (+عکس)
گزیده های وبگردی و اخبار جذاب
بازیافت ماشین های قدیمی به روشی نو!
گزیده های وبگردی و اخبار جذاب
لوکس ترین خودروهای دنیا در نمایشگاه اتومبیل لس آنجلس (+عکس)
گزیده های پر بیننده ترین اخبار روز و هفته
مجله اینترنتی دیتاسرا
کلیه حقوق مادی و معنوی این وبسایت متعلق به گروه نرم افزاری دیتاسرا می باشد.
Copyright © 2015